Posted in

ทำไมสงครามตะวันออกกลางทำให้น้ำมันแพง? กระทบค่าครองชีพคนไทยอย่างไร

ช่วงที่ผ่านมาราคาน้ำมันโลกขึ้นลงแรงมาก ราคาน้ำมันดิบเบรนท์เคยอยู่สูงกว่า 117 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ก่อนจะร่วงลงกว่า 8% มาอยู่ราว 94-95 ดอลลาร์ในวันที่ 4-5 พ.ย. 2569 หลังผลเลือกตั้งกลางเทอมสหรัฐฯ ทำให้ตลาดคาดว่าอาจมีการเจรจายุติความขัดแย้งกับอิหร่าน (ยังไม่มีข้อตกลงใด ๆ)

หลายคนสงสัยว่าสงครามอยู่ไกลบ้านเราหลายพันกิโลเมตร ทำไมถึงกระทบถึงปั๊มน้ำมันแถวบ้าน ThaiRethinks สรุปให้แบบเข้าใจง่าย

1. ตะวันออกกลางคือ “แหล่งน้ำมันใหญ่ของโลก”

ประเทศในตะวันออกกลาง เช่น ซาอุดีอาระเบีย อิรัก อิหร่าน คูเวต และสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ผลิตและส่งออกน้ำมันในสัดส่วนสูงมากของโลก น้ำมันจำนวนมากต้องขนผ่าน ช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นทางเรือแคบ ๆ ระหว่างอิหร่านกับโอมาน มีน้ำมันผ่านจุดนี้ราว 1 ใน 5 ของที่โลกใช้ในแต่ละวัน

เมื่อเกิดสงครามแถวนั้น ตลาดจะกลัวว่าการผลิตหรือการขนส่งจะสะดุด

2. ราคาน้ำมันขึ้นตั้งแต่ “ความกลัว” ยังไม่ต้องขาดจริง

ราคาน้ำมันดิบซื้อขายกันในตลาดโลกทุกวัน ผู้ซื้อผู้ขายตั้งราคาจากสิ่งที่คาดว่าจะเกิดในอนาคตด้วย ไม่ใช่แค่ของที่มีวันนี้ ข่าวโจมตีแหล่งน้ำมันหรือเรือบรรทุกน้ำมันจึงทำให้ราคาพุ่งได้ทันที ในทางกลับกัน ข่าวว่าอาจมีการเจรจาก็ทำให้ราคาร่วงได้เร็วเหมือนกัน อย่างที่เห็นในต้นเดือนพฤศจิกายน

3. ทำไมไทยโดนด้วย

ไทยต้องนำเข้าน้ำมันดิบเป็นส่วนใหญ่ เมื่อราคาโลกขึ้น ต้นทุนของโรงกลั่นในไทยก็ขึ้นตาม แม้รัฐจะใช้กองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงช่วยพยุงราคาบางช่วง แต่ช่วยได้จำกัด และไม่ได้ช่วยทุกชนิดน้ำมัน

4. น้ำมันแพง แล้วอะไรแพงตาม?

  • ค่าเดินทาง: ค่าน้ำมันรถ ค่าวินมอเตอร์ไซค์ ค่าแท็กซี่ ค่าส่งของ
  • ค่าอาหารและของใช้: สินค้าเกือบทุกอย่างต้องขนส่ง เมื่อค่าขนส่งขึ้น ราคาสินค้าก็ค่อย ๆ ขยับตาม
  • ค่าไฟ: ไทยผลิตไฟฟ้าจากก๊าซธรรมชาติเป็นหลัก ราคาก๊าซนำเข้า (LNG) มักขยับตามราคาพลังงานโลก
  • เงินเฟ้อ: เมื่อของหลายอย่างแพงขึ้นพร้อมกัน เงินเดือนเท่าเดิมจะซื้อของได้น้อยลง (อ่านเพิ่ม: เงินเฟ้อคืออะไร)

5. ทำไมน้ำมันโลกลงแล้ว แต่หน้าปั๊มยังไม่ลด?

ราคาหน้าปั๊มมักปรับตามหลังราคาโลก เพราะน้ำมันที่ขายวันนี้ซื้อมาในราคาช่วงก่อน และกองทุนน้ำมันอาจต้องเก็บเงินคืนหลังจากเคยอุดหนุนไว้ นักวิเคราะห์ต่างประเทศเองก็เตือนว่าราคาที่ผู้บริโภคจ่ายจะลดช้ากว่าราคาน้ำมันดิบ

รับมืออย่างไรช่วงพลังงานแพง

  • วางแผนเส้นทางให้ออกครั้งเดียวทำหลายธุระ ลดการขับรถเที่ยวเปล่า
  • เช็กลมยางให้ถูกต้อง ไม่บรรทุกของหนักเกินจำเป็น ช่วยประหยัดน้ำมัน
  • ลองใช้ขนส่งสาธารณะหรือรถร่วมเดินทางในวันที่ทำได้
  • ทบทวนงบรายเดือน เผื่อค่าเดินทางและค่าอาหารที่อาจสูงขึ้น และมีเงินสำรองฉุกเฉินไว้ (อ่านเพิ่ม: เงินสำรองฉุกเฉินควรมีเท่าไหร่)
  • ติดตามราคาน้ำมันจากแหล่งทางการ เช่น สำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.) หรือเว็บไซต์บริษัทน้ำมัน แทนข่าวลือในโซเชียล

สรุป

สงครามตะวันออกกลางกระทบเราผ่าน “ราคาน้ำมัน” ซึ่งเป็นต้นทุนของแทบทุกอย่างในชีวิตประจำวัน ข่าวดีหรือข่าวร้ายจากที่ไกลจึงส่งผลถึงกระเป๋าเงินของเราได้จริง แต่ราคาหน้าปั๊มมักปรับช้ากว่าราคาโลก การวางแผนใช้เงินและติดตามข่าวจากแหล่งที่เชื่อถือได้จึงช่วยได้มาก

แหล่งอ้างอิง

ภาพหน้าปกโดย engin akyurt จาก Unsplash

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *